در سال‌های اخیر، کتاب‌هایی در زمینه حسابرسی عملیاتی در ایران به رشته تحریر درآمده است، اما بیشتر آنها بر مباحث تئوریک، و نه مباحث اجرایی، متمرکز بوده­‌اند. کتاب حاضر با هدف ارائه رهنمودی جامع برای سازمان‌ها و افراد حرفه‌­ای که در جستجوی تدوین چارچوبی منسجم و مستحکم برای حسابرسی عملیاتی هستند، طراحی شده است.

این کتاب به خواننده کمک می­‌کند درک عمیقی از فرایندهای حسابرسی عملیاتی به دست آورد. در ابتدا تعاریف کلیدی ارائه می‌­شود تا درکی از مفاهیم بنیادی حاصل شود. در ادامه، برنامه‌­های مختلف حسابرسی داخلی (شامل اهداف و روش­‌شناسی­‌های آنها) مورد بررسی قرار می­‌گیرد تا درک واضحی از رویکردهای متفاوت اجرای حسابرسی عملیاتی برای خواننده ایجاد شود. در پایان، مجموعه‌­ای از پرسش‌ها در قالب چک­‌لیست­‌ها پیشنهاد می­‌شود تا از کارایی و اثربخشی فرایند حسابرسی اطمینان حاصل شود.

کتاب حاضر که ترجمه کتاب حسابرسی عملیاتی اثر صالح احمد اسلام است، به تفکیک فرایندهای حسابرسی عملیاتی تهیه شده است. در جلد نخست کتاب، فرایندهای مالی، منابع انسانی، تولید و عمومی مورد بررسی قرار می­‌گیرد. فرایندهای بازاریابی و فروش، فناوری اطلاعات و زنجیره عرضه نیز در جلد دوم کتاب ارائه خواهند شد.

جلد اول این کتاب، در 5 بخش و 21 گفتار به شرح زیر تنظیم شده است:

• بخش 1: مقدمه

این بخش شامل یک گفتار است که به معرفی حسابرسی عملیاتی، اهمیت، اهداف، مزایا، و چالش­‌های آن می­‌پردازد.

• بخش 2: فرایندهای مالی

 این بخش شامل 8 گفتار (گفتارهای 2 تا 9) شامل امور مالی، گزارشگری مالی، سرمایه­‌گذاری‌­ها، حساب‌های پرداختنی، حساب‌های دریافتنی، بودجه‌­ریزی و کنترل، دارایی‌های ثابت و رعایت قوانین و مقررات مالیاتی است که در هر گفتار، اهمیت، ریسک‌ها، برنامه حسابرسی و چک‌­لیست حسابرسی فرایند موردنظر ارائه می‌­شود.

• بخش 3: فرایندهای منابع انسانی

این بخش شامل 3 گفتار (گفتارهای 10 تا 12) شامل منابع انسانی، حقوق و دستمزد و تحلیل داده‌­های چرخه حقوق و دستمزد است که در هر گفتار، اهمیت، ریسک‌ها، برنامه حسابرسی و چک­‌لیست حسابرسی فرایند موردنظر ارائه می­‌شود.

• بخش 4: فرایندهای تولید

این بخش شامل 5 گفتار (گفتارهای 13 تا 17) شامل برنامه‌­ریزی و کنترل تولید، کنترل کیفیت، نگهداری، ایمنی و فعالیت‌های محیطی، اجتماعی و حاکمیتی است که در هر گفتار، اهمیت، ریسک‌ها، برنامه حسابرسی و چک­‌لیست حسابرسی فرایند موردنظر ارائه می­‌شود.

• بخش 5: فرایندهای عمومی

این بخش شامل 4 گفتار (گفتارهای 18 تا 21) شامل مدیریت قرارداد، مدیریت پروژه، اخلاق سازمانی و جلوگیری از تقلب است که در هر گفتار، اهمیت، ریسک‌ها، برنامه حسابرسی و چک­‌لیست حسابرسی فرایند موردنظر ارائه می­‌شود.

----------------------------------------------------

• نام کتاب: حسابرسی عملیاتی (جلد اول: فرایندهای مالی، منابع انسانی، تولید و عمومی)
• ترجمه: دکتر محمدحسین صفرزاده
• ناشر: انتشارات مرکز آموزش حسابداران خبره
• نوبت چاپ: یکم - 1405